اقامه نماز عید قربان در کردستان/جشنی برای همدلی و زنده‌ماندن سنت‌ها

به گزارش خبرگزاری تسنیم از کردستان، عید قربان در فرهنگ اسلامی، تنها یک مناسبت عبادی نیست؛ این روز، نماد تسلیم در برابر فرمان الهی، عبور از نفس و نمایش اوج ایمان و ایثار است. روایت حضرت ابراهیم(ع) و اسماعیل(ع)، قرن‌هاست که به یکی از عمیق‌ترین مفاهیم دینی در جهان اسلام تبدیل شده؛ مفهومی که انسان را به گذشتن از دلبستگی‌ها و حرکت به سمت بندگی حقیقی دعوت می‌کند. در میان همه اعیاد مذهبی، قربان بیش از هر چیز با مفهوم «بخشش» و «تقسیم شادی با دیگران» شناخته می‌شود.

در استان کردستان نیز این عید، رنگ‌وبویی متفاوت و ریشه‌دار دارد. از روستاهای دورافتاده اورامانات گرفته تا شهرهای بزرگ استان، مردم این روز را تنها با قربانی‌کردن دام معنا نمی‌کنند؛ بلکه آن را فرصتی برای زنده‌کردن سنت‌های قدیمی، دیدار با بزرگان خانواده، کمک به نیازمندان و تقویت پیوندهای اجتماعی می‌دانند.

در روزهایی که فشار اقتصادی، فاصله‌های اجتماعی و مشکلات معیشتی زندگی بسیاری از خانواده‌ها را سخت کرده، عید قربان هنوز یکی از معدود مناسبت‌هایی است که سفره‌ها را به هم نزدیک می‌کند. در بسیاری از مناطق کردستان، خانواده‌هایی که توان مالی بیشتری دارند، بخشی از گوشت قربانی را میان همسایه‌ها، خانواده‌های کم‌برخوردار و افراد نیازمند توزیع می‌کنند؛ رسمی که ریشه در فرهنگ دیرینه همیاری مردم کردستان دارد.

از نخستین ساعات صبح عید، مساجد شهرها و روستاهای کردستان مملو از مردمی می‌شود که با لباس‌های محلی و سنتی برای اقامه نماز عید گردهم می‌آیند. لباس کردی در این روز، فقط پوشش نیست؛ بخشی از هویت فرهنگی مردم منطقه است که در کنار آیین‌های مذهبی، جلوه‌ای از اصالت و تعلق اجتماعی را به نمایش می‌گذارد.

امروز نیز از ساعت اولیه صبح، نماز عید قربان با حضور مسئولان و اقشار مختلف مردم در تمامی مساجد، حسینیه‌ها و مهدیه‌های سطح استان کردستان برگزار شد. در 

نماز عید سعید قربان در مهدیه سنندج به امامت حجت‌الاسلام والمسلمین پورذهبی نماینده ولی فقیه در استان کردستان و در مسجد جامع به امامت ماموستا فایق رستمی امام جمعه شهرستان سنندج و نماینده مجلس خبرگان رهبری و عضو عالی مجمع جهانی تقریب مذاهب اقامه شد.

در بسیاری از روستاهای شهرستان‌های سنندج، سقز، بانه، مریوان و مناطق اورامانات، مردم پس از نماز عید به دیدار بزرگان خاندان می‌روند. سنت «آشتی‌دادن» اختلافات خانوادگی نیز در برخی مناطق هنوز پابرجاست و ریش‌سفیدان تلاش می‌کنند در این روز کدورت‌ها را پایان دهند؛ رسمی که نشان می‌دهد عید قربان برای مردم کردستان، تنها یک مناسبت فردی نیست بلکه فرصتی برای ترمیم روابط اجتماعی است.

قربانی‌کردن دام نیز در کردستان آداب خاص خود را دارد. بسیاری از خانواده‌ها پیش از ذبح قربانی، نذر و دعا می‌خوانند و بخشی از گوشت را همان ساعات اولیه میان نیازمندان توزیع می‌کنند. در برخی روستاها، تقسیم گوشت قربانی به‌صورت مشارکتی انجام می‌شود تا خانواده‌های بیشتری بتوانند از برکت این روز بهره‌مند شوند.

یکی دیگر از جلوه‌های زیبای عید قربان در کردستان، پخت غذاهای محلی و گردهمایی‌های خانوادگی است. غذاهایی مانند «کلانه»، «دوینه»، آش‌های محلی و انواع خورشت‌های سنتی در خانه‌ها آماده می‌شود و خانواده‌ها تلاش می‌کنند این روز را در کنار یکدیگر سپری کنند. در مناطق روستایی، هنوز رسم پذیرایی ساده اما صمیمانه با نان محلی، دوغ و خوراک‌های سنتی پابرجاست.

با وجود تغییر سبک زندگی و کمرنگ‌شدن برخی آیین‌های بومی در سال‌های اخیر، عید قربان همچنان یکی از مهم‌ترین مناسبت‌هایی است که توانسته بخشی از فرهنگ اصیل کردی را زنده نگه دارد. حضور پررنگ جوانان در مراسم‌های مذهبی و خانوادگی، نشان می‌دهد بسیاری از این سنت‌ها هنوز در حافظه اجتماعی مردم منطقه نفس می‌کشد.

اما در کنار همه زیبایی‌های این عید، واقعیت‌های اقتصادی نیز خود را نشان می‌دهد. افزایش قیمت دام و هزینه‌های معیشتی باعث شده بسیاری از خانواده‌ها توان انجام قربانی را نداشته باشند. با این حال، فرهنگ مشارکت و همدلی در کردستان تا حد زیادی مانع شده خانواده‌های کم‌برخوردار از برکت این روز محروم بمانند؛ موضوعی که بار دیگر نقش سرمایه اجتماعی و فرهنگ تعاون مردم منطقه را برجسته می‌کند.

عید قربان در کردستان، صرفاً یک مراسم مذهبی نیست؛ آیینی است که ایمان، هویت فرهنگی، همبستگی اجتماعی و روحیه کمک به دیگران را در کنار هم معنا می‌کند. در روزگاری که بسیاری از سنت‌های انسانی زیر فشار زندگی مدرن کمرنگ شده‌اند، حفظ این آیین‌ها می‌تواند بخشی از انسجام اجتماعی و هویت فرهنگی جامعه را زنده نگه دارد.

امروز بیش از هر زمان دیگری، نهادهای فرهنگی و رسانه‌ها وظیفه دارند این سنت‌های ارزشمند را نه صرفاً در قالب گزارش‌های مناسبتی، بلکه به‌عنوان بخشی از میراث اجتماعی و فرهنگی کردستان ثبت و تقویت کنند. چراکه عید قربان فقط یادآور یک واقعه دینی نیست؛ یادآور فرهنگی است که هنوز بر پایه بخشش، احترام و همدلی ایستاده است.

انتهای پیام/481