امامزاده باباپیراحمد؛ پیوند معنویت و طبیعت در دل جنگل و رودخانه

به گزارش خبرگزاری تسنیم از شهرکرد، امامزاده باباپیراحمد در استان چهارمحال و بختیاری، شهرستان بن واقع است. حد فاصل آن تا شهر سامان حدود 15 کیلومتر و تا شهر بن حدود 14 کیلومتر است. دسترسی به این امازمزاده از طریق جاده آسفالته چم‌جنگل در جاده سامان امکان‌پذیر است.

این منطقه در نزدیکی رودخانه زاینده‌رود قرار دارد و اطراف امامزاده را باغ‌ها و مراتع سرسبز فرا گرفته است. آستان امامزاده باباپیراحمد در فهرست آثار ملی ایران به شماره 5994 ثبت شده است.

مطابق منابع تاریخی و محلی، صاحب‌قبر این امامزاده «سید میر احمد بن سید بهاءالدین محمد بن حمزه بن موسی بن جعفر (ع)» است؛ یعنی از اولاد امام موسی کاظم (ع) و نواده امام هفتم (ع) است.

بناهای اولیه امامزاده به دوره صفوی برمی‌گردد، اما شکل کنونی آرامگاه عمدتاً مربوط به دوره قاجار است. گفته می‌شود مردم قدیم شهرستان بن در اطراف این زیارتگاه ساکن بوده‌اند و بعدها شهر بن به مکان کنونی منتقل شده است.

ویژگی‌های معماری امامزاده باباپیراحمد

بنا از مصالح آجر و گچ ساخته شده و پلان اصلی آن پیش از مرمت‌های اخیر هشت‌ضلعی بوده است. در مرمت‌های دوره قاجار و بعدها، این پلان هشت‌ضلعی با 16 طاق‌نمای آجری به یک گنبد مدور دوپوش تبدیل شده است.

 دو گنبد دوپوش این بنا به سبک معماری دوره قاجار ساخته شده‌اند و آرامگاه دارای سه ورودی در جهات مختلف است. زیر گنبد، تزئینات نقاشی با موضوعات مذهبی به‌ویژه صحنه‌های عاشورا و آیات قرآن و نقوش گیاهی دیده می‌شود.

سه ستون بزرگ در فضای داخلی بنا جای گرفته است و سقف‌های گنبد و ایوان‌ها پیش از مرمت دچار ترک و نشست شده بود، اما با اقدامات استحکام‌بخشی این مشکلات برطرف شده است.

جایگاه مذهبی و فرهنگی امامزاده /  کمبود جدی زیرساخت‌ها

امامزاده باباپیراحمد از اماکن زیارتی مهم منطقه است و به‌ویژه در ایام مذهبی و اعیاد مورد توجه علاقمندان قرار می‌گیرد. پیروان اهل‌بیت (ع) برای توسل و طلب حاجت به این زیارتگاه می‌آیند.

 روح معنوی مکان و قرار داشتن این بقعه در محیط سرسبز طبیعی، بر جذابیت آن افزوده است. در تعطیلات نوروز و تعطیلات ایام فصل بهار، هزاران گردشگر و خانواده‌های محلی برای تفریح و زیارت به امامزاده باباپیراحمد مراجعه می‌کنند.

این بنای تاریخی در سال‌های اخیر مورد مرمت و استحکام‌بخشی قرار گرفته است. پروژه استحکام‌بخشی گنبد حرم مطهر امامزاده باباپیراحمد در سال 1389 به پایان رسید و در همایش ملی نقد مرمت به‌عنوان یکی از 12 پروژه برتر مرمتی کشور معرفی شد.

 در این عملیات، ترک‌ها و نشست گنبد با استفاده از آرماتورهای FRP مهار شد و آجرها و بندکشی فرسوده تعویض گردید. امروزه گنبد و ایوان‌های امامزاده پایدار هستند و شاهد جدیدی مبنی بر خطر تهدید ساختمان مشاهده نشده است.

با این وجود، آستان امامزاده هنوز با کمبود امکانات رفاهی و اسکان مواجه است، به نحوی که سرپناه و تسهیلات گردشگری منظم (مهمان‌سرا، سرویس بهداشتی کافی و…) برای انبوه زائران وجود ندارد. وضعیت حفاظتی بنا مطلوب است ولی تأمین زیرساخت‌های رفاهی برای حفظ گردشگران و زیارت‌کنندگان نیازمند برنامه‌ریزی بیشتر است.

دسترسی و امکانات گردشگری

راه دسترسی اصلی به امامزاده، هم از شهرستان سامان و هم از شهرستان بن می‌گذرد. گردشگران می‌توانند از جاده‌ شهرکرد – سامان استفاده کرده و سپس وارد جاده چم‌جنگل شوند تا به این زیارتگاه برسند.

حمل و نقل عمومی به‌طور منظم در این مسیر وجود ندارد و معمولاً مسافران با خودرو شخصی یا تاکسی محلی تردد می‌کنند. در نزدیکی امامزاده پارکینگ محدود و فضای باز برای اسکان موقت وجود دارد، اما امکانات اقامتی منظم (هتل/مهمان‌سرا) در خود مجموعه یا روستاهای اطراف وجود ندارد.

یکی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد این امامزاده، قرارگیری آن در کناره‌های زاینده‌رود و نزدیکی به عرصه‌های سرسبز جنگلی است. روستای چم‌جنگل که مجاور امامزاده است، در حاشیه زاینده‌رود قرار دارد. 

امامزاده در میان باغ‌ها و باغ‌های جنگلی سرسبز کنار زاینده‌رود واقع شده است. این مشخصه محیط طبیعی سبب شده چشم‌اندازهای اطراف امامزاده برای گردشگران جذاب باشد.

پتانسیل گردشگری و مدیریت پایدار

امامزاده باباپیراحمد با ترکیب ارزش دینی و طبیعت دلپذیر، پتانسیل بالایی برای گردشگری مذهبی و اکوتوریسم دارد. اقدامات ساده‌ای مانند تأمین بستر استراحت و نمازخانه، تهیه نقشه راهنما و مدیریت زیستی منطقه می‌تواند سهم گردشگران را بیشتر کند.

نظر به حضور انبوه گردشگران در روزهای تعطیل، ایجاد زیرساخت‌های حداقلی ضروری به نظر می‌رسد. همچنین حفاظت از پوشش گیاهی بکر پیرامون رودخانه و جلوگیری از آلودگی منابع آب باید در برنامه مدیریت قرار گیرد.

انتهای پیام/7540